I. Đại cương
– Nang giả niệu (urinoma) là ổ tụ nước tiểu ngoài lòng đường bài xuất do rò qua chỗ gián đoạn của đường niệu; ổ tụ dịch không có lớp biểu mô lót như nang thật.
– Phân bố: Ổ tụ dịch thường ở khoang quanh thận hoặc cạnh niệu quản, có thể lan dọc các khoang sau phúc mạc; vị trí phụ thuộc chỗ rò và đường lan của nước tiểu.
– Cơ chế bệnh sinh: Khi nước tiểu thoát mạch tiếp diễn và tích tụ, phản ứng viêm tại chỗ có thể tiến triển thành xơ hóa:
+ Nước tiểu gây kích ứng mô quanh ổ rò, có thể làm tổn thương mô mỡ.
+ Rò kéo dài có thể kích thích tạo bao xơ; ổ rò mới hình thành có thể chưa được bao bọc.
– Biểu hiện lâm sàng: Ổ tụ dịch có thể lớn dần khi rò tiếp diễn; triệu chứng phụ thuộc vị trí, kích thước, diễn tiến rò, tình trạng nhiễm trùng và chức năng thận:
+ Đau hông lưng hoặc đau bụng có thể do hiệu ứng khối hoặc phản ứng viêm; sốt gợi ý bội nhiễm.
+ Ổ tụ dịch lớn có thể gây liệt ruột hoặc hiếm khi sờ thấy khi khám bụng.
+ Thiểu niệu có thể gặp khi kèm tắc nghẽn đường niệu hoặc suy giảm chức năng thận; không phải biểu hiện hằng định.
+ Mất cân bằng điện giải có thể xảy ra khi rò lượng lớn hoặc kéo dài, nhất là khi kèm tắc nghẽn hay suy giảm chức năng thận.
+ Creatinin huyết thanh có thể tăng do tắc nghẽn hoặc tổn thương thận; tái hấp thu chất hòa tan từ nước tiểu thoát mạch trong ổ rò lớn hoặc kéo dài cũng có thể góp phần.
– Vai trò CĐHA: Phát hiện và xác định phạm vi ổ tụ dịch, định vị chỗ rò khi có thể, đánh giá đường lan và các dấu hiệu tắc nghẽn hoặc tổn thương kèm theo; hỗ trợ lựa chọn can thiệp và theo dõi sau xử trí.
Tài liệu tham khảo
* Urine Leaks and Urinomas – Ross L. Titton, Debra A. Gervais, Peter F. Hahn, Mukesh G. Harisinghani, Ronald S. Arellano, Peter R. Mueller
* Urine leaks and urinomas: causes, diagnosis and imaging features – B. Ginanni, F. Bianchi, F. Cerri, G. Caproni
* Perirenal urinomas a complication of the upper urinary tract lithiasis: CT aspects – O. M. Petrisor, O. Marica, I. G. Lupescu
* Urinoma: Prompt Diagnosis and Treatment Can Prevent Abscess Formation, Hydronephrosis, and a Progressive Loss of Renal Function – Jason Goldwasser, Razwana Wahdat, James Espinosa
* Urinomas caused by ureteral injuries: CT appearance – G Gayer, R Zissin, S Apter, A Garniek, J Ramon, E Kots, M Hertz




# Cập nhật nội dung bài viết & Case lâm sàng 15/5/2021
# Cập nhật nội dung bài viết & Case lâm sàng 18/2/2021
# Cập nhật nội dung bài viết & Case lâm sàng 1/5/2020
# Cập nhật nội dung bài viết & Case lâm sàng 10/1/2020
# Cập nhật Case lâm sàng 2/10/2019