I. Đại cương
– Túi thừa bàng quang (Bladder diverticulum) là một túi lồi thông với lòng bàng quang qua cổ túi; thể mắc phải hình thành khi niêm mạc và lớp dưới niêm mạc thoát qua lớp cơ, còn thể bẩm sinh thường liên quan đến khiếm khuyết khu trú của lớp cơ.
– Dịch tễ: Túi thừa mắc phải thường gặp ở người lớn tuổi, đặc biệt ở nam giới; thể bẩm sinh ít gặp hơn.
– Căn nguyên:
+ Bẩm sinh: Do khiếm khuyết khu trú của lớp cơ thành bàng quang.
+ Mắc phải: Thường liên quan đến tắc nghẽn đường ra bàng quang, đặc biệt do tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt hoặc hẹp niệu đạo; rối loạn tống xuất nước tiểu kéo dài cũng có thể góp phần.
– Phân bố: Túi thừa bẩm sinh thường nằm cạnh lỗ niệu quản; túi thừa tại vị trí này được gọi là túi thừa Hutch.
– Cơ chế bệnh sinh: Tắc nghẽn kéo dài làm tăng áp lực trong bàng quang và gắng sức co bóp của cơ detrusor:
+ Niêm mạc và lớp dưới niêm mạc thoát qua các điểm yếu giữa các bó cơ, tạo thành túi thừa mắc phải.
+ Túi thừa thường co bóp và tống xuất nước tiểu kém, dẫn đến nước tiểu tồn lưu.
– Biểu hiện lâm sàng: Nhiều túi thừa không gây triệu chứng; khi có triệu chứng, thường liên quan đến nguyên nhân gây tắc nghẽn hoặc tình trạng ứ đọng nước tiểu:
+ Rối loạn tiểu tiện có thể gồm tiểu khó, tiểu nhiều lần, cảm giác tiểu không hết hoặc tiểu rỉ sau tiểu.
+ Túi thừa lớn có thể làm biến dạng hoặc chèn ép cổ bàng quang, góp phần gây bí tiểu.
– Biến chứng: Nước tiểu ứ đọng trong túi thừa làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn đường tiết niệu tái diễn và hình thành sỏi:
+ Túi thừa cạnh lỗ niệu quản hoặc có niệu quản đổ vào túi thừa có thể gây trào ngược bàng quang-niệu quản hoặc cản trở đoạn niệu quản tận, dẫn đến giãn niệu quản và đài-bể thận.
+ Hiếm gặp, u biểu mô đường niệu có thể phát sinh trong túi thừa.
– Vai trò CĐHA: Giúp xác định vị trí, kích thước, cổ túi và các thành phần trong túi thừa; đồng thời đánh giá tắc nghẽn đường ra bàng quang và ảnh hưởng lên đường tiết niệu trên.
Tài liệu tham khảo
* Anomalies of the Distal Ureter, Bladder, and Urethra in Children: Embryologic, Radiologic, and Pathologic Features – Teresa Berrocal, MD, PhD, Pedro López-Pereira, MD
* Inflammatory and Nonneoplastic Bladder Masses: Radiologic-Pathologic Correlation – Jade J. Wong-You–Cheong, MD, Paula J. Woodward, MD
*Intra-diverticular bladder cancer: CT imaging features and their association with clinical outcomes – Pier Luigi Di Paolo, MD,Hebert Alberto Vargas, MD
* Diagnostic Imaging Genitourinary – Mitchell Tublin
* Now you see it, now you don’t : the Hutch diverticulum – A. Charsoula, D. Katsiba, C. NALMPANTIDOU, A. Papadimitriou, C. Kaitartzis, I. Torounidis, D. Rafailidis, M. Arvaniti; Thessaloniki/GR





# Cập nhật nội dung bài viết & Case lâm sàng 15/11/2026
# Cập nhật nội dung bài viết & Case lâm sàng 29/12/2024
# Cập nhật nội dung bài viết & Case lâm sàng 12/12/2023