Tĩnh Mạch Đơn | Bài giảng CĐHA

I. Đại cương

– Tĩnh mạch đơn (Vena Azygos) được tạo nên ở đầu sau xương sườn 12 phải do sự hợp lại bởi 3 tĩnh mạch: dưới sườn phải, thắt lưng lên phải và 1 nhánh tĩnh mạch từ tĩnh mạch chủ dưới đi lên. Tĩnh mạch đơn đi lên ở mặt phải của thân đốt sống ngực, sau bờ phải thực quản, đến ngang đốt sống ngực IV, vòng ra trước ở trên cuống phổi phải thành cung tĩnh mạch đơn rồi đổ vào tĩnh mạch chủ trên, tạo nên cung tĩnh mạch đơn (arcus venae azygos).
– Năm 1777, Vrirberg đã mô tả “Thùy tĩnh mạch azygos” (lobus venac azygos). Thùy azygos là 1 biến thể giải phẫu bình thường, xảy ra khi tĩnh mạch azygos bị dịch chuyển ra phía ngoài tạo 1 rãnh sâu ở phần thủy của thùy trên phổi phải trong thời kỳ phôi thai. Đây không phải là 1 thùy thực sự vì không có phế quản riêng biệt. Phế quản và mạch máu của thuỳ này có thể xuất phát từ  phân thuỳ trước hay phần thuỳ trên. Tĩnh mạch đơn được phủ bởi một nếp gấp màng phổi, trông giống như mạc treo của ruột.
– Thùy azygos được tìm thấy trong 1% trong các mẫu bệnh phẩm và phổ biến ở nam gấp đôi so với nữ.

Tài liệu tham khảo

* The azygos lobe: normal variants that may simulate disease – J Caceres, J.M Mata, J Andreu
* Congenital thoracic venous abnormalities in adults: Spectrum of imaging findings – Y. M. Sung, S. Byun, J. Kim, H. Kim; Incheon/KR
* MDCT angiography of thoracic venous anatomy: Normal appearance, main variants and congenital anomalies – M. Gamo
* Imaging of the azygos lobe: normal anatomy and variations – J Mata, J Cáceres, X Alegret, P Coscojuela
* Azygos vein and Azygos lobe: Anatomy, variants and pathology – A. Arango, A. Martínez de Alegría, M. C. Ageitos Casais